Dot

ChatGPT FAQ

Veel gestelde vragen

ChatGPT lijkt eenvoudig: je stelt een vraag en krijgt een antwoord. Maar zodra je ermee begint te werken, komen vanzelf nieuwe vragen. Moet een goede prompt lang zijn? Kan ik vertrouwen wat ChatGPT zegt? Wat onthoudt het van mij? Kan ik bestanden uploaden? En wanneer kan ik beter gewoon opnieuw beginnen?

In deze FAQ verzamel ik de vragen die je als beginnende én wat meer ervaren gebruiker tegen kunt komen. Van je eerste gesprek en het schrijven van prompts tot geheugen, privacy, betrouwbaarheid, afbeeldingen, bestanden en het oplossen van problemen.

Daarbij probeer ik het vooral praktisch en begrijpelijk te houden. Geen technisch verhaal over hoe kunstmatige intelligentie diep vanbinnen werkt, maar antwoorden waarmee je verder kunt.
ChatGPT verandert voortdurend. Functies komen erbij, modellen worden beter en de manier waarop we ermee werken verandert mee. 

Deze FAQ zal daarom, net als mijn kennisgids, blijven groeien. Want uiteindelijk gaat het niet om hoeveel je over ChatGPT weet, maar om wat je ermee kunt doen.

1. Beginnen met ChatGPT

Wie ChatGPT voor het eerst opent, kan eigenlijk meteen beginnen. Je hoeft niets van kunstmatige intelligentie te weten en je hoeft al helemaal geen ingewikkelde prompttaal te leren. Stel gewoon een vraag zoals je die ook aan iemand anders zou stellen.
Toch komen bij dat eerste gebruik al snel praktische vragen boven. Heb ik een account nodig? Moet ik betalen? Welke versie moet ik kiezen? En moet ik eerst allerlei instellingen aanpassen? Het korte antwoord: maak het jezelf vooral niet te moeilijk. Begin en ontdek al doende wat voor jou werkt.

Wat is ChatGPT

ChatGPT is een AI-systeem waarmee je in gewone taal kunt communiceren. Je kunt vragen stellen, teksten laten uitleggen of verbeteren, ideeën onderzoeken, bestanden bespreken, afbeeldingen maken, programmeren en nog veel meer.

Het belangrijkste verschil met een traditionele zoekmachine is voor mij dat het gesprek kan doorgaan. Je kunt reageren op een antwoord, iets corrigeren, meer context geven of een compleet andere richting kiezen.

ChatGPT is voor mij daarom minder een antwoordmachine en veel meer een gereedschap waarmee ik samenwerk.

Heb ik een account nodig?

Je kunt ChatGPT via de officiële website en apps gebruiken. Afhankelijk van de beschikbare mogelijkheden kun je soms al iets proberen zonder account, maar voor serieus en terugkerend gebruik is een account praktisch.

Daarmee kun je onder andere gesprekken bewaren en functies gebruiken die aan je account gekoppeld zijn.

Mijn advies is eenvoudig: maak een account wanneer je ChatGPT echt wilt gaan ontdekken. Dan kun je er ook gemakkelijker langere tijd mee werken.

Is ChatGPT gratis?

Er is een gratis mogelijkheid om ChatGPT te gebruiken. Voor iemand die wil ontdekken wat ChatGPT kan, is dat een prima plek om te beginnen. Daarnaast zijn er betaalde abonnementen met uitgebreidere mogelijkheden, hogere gebruikslimieten of toegang tot extra functies. Welke abonnementen en mogelijkheden beschikbaar zijn, kan veranderen.

Je hoeft wat mij betreft niet meteen te betalen.

Begin gratis. Loop je later tegen beperkingen aan, kijk dan pas of een betaald abonnement voor jou voldoende meerwaarde heeft.

Welke versie of welk model moet ik gebruiken?

Dit is een vraag waar je je als beginner wat mij betreft nauwelijks druk over hoeft te maken. ChatGPT kan verschillende modellen en manieren van werken aanbieden. Sommige zijn sneller, andere zijn geschikter voor ingewikkeldere opdrachten. Bovendien verandert OpenAI dit regelmatig.

Voor dagelijks gebruik kun je meestal gewoon beginnen met de standaardkeuze die ChatGPT aanbiedt. Pas wanneer je merkt dat je iets specifieks wilt doen — bijvoorbeeld uitgebreid onderzoek, programmeren of ingewikkelde analyse — wordt het interessant om naar andere mogelijkheden te kijken.

Kies dus niet eerst een model en bedenk daarna wat je ermee wilt. Begin met wat je wilt doen.

Werkt ChatGPT op mijn computer, tablet en telefoon?

Ja. ChatGPT kun je via een webbrowser gebruiken en er zijn officiële apps voor verschillende apparaten en besturingssystemen.

Dat betekent ook dat je niet gebonden bent aan één werkplek. Je kunt thuis achter je computer aan een uitgebreid project werken en ChatGPT op een ander moment op je telefoon gebruiken voor een snelle vraag of een idee dat ineens bij je opkomt.

Voor uitgebreider schrijf-, onderzoeks- en maakwerk vind ik zelf een groter scherm natuurlijk prettiger. Maar dat is vooral een kwestie van hoe je wilt werken.

Moet ik iets installeren?

Nee. De eenvoudigste manier om te beginnen is via ChatGPT in je browser.

Wil je liever een aparte app gebruiken, dan zijn daarvoor officiële ChatGPT-apps beschikbaar. Let bij het installeren wel op dat je daadwerkelijk de officiële app van OpenAI kiest; er bestaan ook allerlei andere apps die de naam ChatGPT of AI gebruiken.

Wat moet mijn eerste vraag zijn?

Je eerste vraag hoeft helemaal niet bijzonder te zijn. Neem iets waar je op dat moment werkelijk mee bezig bent. Bijvoorbeeld:
"Ik wil morgen een wandeling van ongeveer tien kilometer maken. Waar moet ik bij het plannen rekening mee houden?"
Of: "Ik heb een brief gekregen die ik niet goed begrijp. Kun je hem in gewone taal uitleggen?"
Of gewoon: "Ik heb nog nooit ChatGPT gebruikt. Stel mij drie vragen en laat me daarna zien waarvoor ik ChatGPT zou kunnen gebruiken."

In mijn ChatGPT-kennisgids vertel ik niet alleen wat ChatGPT kan, maar vooral hoe ik het zelf gebruik. Van mijn eerste kennismaking tot dagelijkse samenwerking, praktijkvoorbeelden en zelf experimenteren.

Mijn ervaring met ChatGPT

Hoe nieuwsgierigheid uitgroeide tot dagelijks samenwerken met ChatGPT.

Lees meer

Hoe gebruik ik ChatGPT?

Van een eerste vraag naar een gesprek waarin ideeën stap voor stap beter worden.

Lees meer

Voorbeelden uit mijn praktijk

Van schrijven en websites tot programmeren, beelden maken en Neural Garden.

Lees meer

ChatGPT zelf proberen

Begin zelf met ChatGPT en ontdek met voorbeelden hoe korte en uitgebreide prompts werken.

Lees meer

2. Vragen stellen en prompts

Een prompt is niets anders dan wat je aan ChatGPT vraagt of vertelt. Dat kan één korte vraag zijn, maar ook een uitgebreide opdracht met achtergrondinformatie, voorbeelden en voorwaarden.

Rond prompts is inmiddels bijna een complete wetenschap ontstaan. Mijn ervaring is een stuk eenvoudiger: zeg duidelijk wat je wilt, geef relevante context en ga daarna het gesprek aan. Een perfecte prompt bestaat voor mij niet. Een bruikbaar gesprek wel.

Wat is een prompt?

Een prompt is de tekst waarmee je ChatGPT een vraag, opdracht of aanwijzing geeft. Dat kan heel eenvoudig zijn:
"Wat is het verschil tussen een blog en een nieuwsbrief?"
Maar je kunt ook vertellen waarom je iets vraagt, voor wie het bedoeld is en wat je met het antwoord wilt doen:
"Ik schrijf voor een website die vooral wordt gelezen door mensen van 60 jaar en ouder. Leg in gewone taal uit wat het verschil is tussen een blog en een nieuwsbrief. Geef ook aan wanneer je welke vorm zou gebruiken."

Beide zijn prompts. De tweede geeft ChatGPT alleen veel meer houvast.

Moet een goede prompt lang zijn?

Nee. Langer is niet automatisch beter.

Voor een eenvoudige vraag kan één zin voldoende zijn. Wil je een heel specifiek resultaat, dan helpt het om meer informatie mee te geven. Vergelijk:
"Geef me ideeën voor een vakantie."
met: "Ik wil ongeveer een week binnen Europa op vakantie, wil niet vliegen, houd van natuur en kleine historische steden en vermijd liever grote toeristische drukte. Geef me vijf ideeën."

De tweede prompt is langer, maar vooral duidelijker. Dat is het verschil dat telt.
Mijn vuistregel: zo kort als het kan, zo uitgebreid als nodig.

Waarom is context belangrijk?

ChatGPT weet niet automatisch wat jij in je hoofd hebt.

Wanneer je een tekst voor een website wilt, maakt het nogal wat uit of die bedoeld is voor kinderen, vakgenoten, klanten of senioren. En wanneer je advies vraagt over een website, helpt het als ChatGPT weet waarmee die website gebouwd is en wat je ermee wilt bereiken.

Context kan bestaan uit je doel, doelgroep, achtergrond, beperkingen, eerdere keuzes of een voorbeeld van wat je mooi vindt.

Je hoeft trouwens niet alles vooraf te bedenken. Context kun je ook tijdens het gesprek toevoegen.

Moet ik alles in één prompt zetten?

Absoluut niet. Dit is misschien wel een van de belangrijkste dingen die ik zelf heb geleerd.

Je kunt beginnen met een eenvoudige vraag, het antwoord bekijken en vervolgens reageren:

"Dit is ongeveer wat ik bedoel, maar maak het persoonlijker."
Daarna: "De tweede alinea vind ik te formeel. Kun je die anders schrijven?"
En vervolgens: "Ja, dit komt in de buurt. Maak het geheel nu iets korter."

Zo ontstaat het resultaat stap voor stap.
Vraag → antwoord → reageren → verfijnen werkt voor mij vaak prettiger dan proberen vooraf één gigantische perfecte prompt te schrijven.

Waarom is doorvragen zo belangrijk?

Omdat het eerste antwoord van ChatGPT zelden het enige mogelijke antwoord is.

Je kunt vragen om uitleg, alternatieven, voorbeelden of een totaal andere benadering. Je kunt zeggen wat je goed vindt, maar vooral ook wat je níét goed vindt. Probeer bijvoorbeeld eens:
"Welke andere mogelijkheden zie je?"
of: "Wat zie ik zelf misschien over het hoofd?"
of zelfs: "Ik denk dat dit de beste oplossing is. Ben je het daarmee oneens?"

Daarmee verandert ChatGPT van een antwoordmachine in iets wat voor mij veel interessanter is: een gesprekspartner waarmee ik een idee kan onderzoeken.

Kan ik gewoon Nederlands gebruiken?

Ja. Je hoeft je vragen niet in het Engels te formuleren om ChatGPT goed te kunnen gebruiken.

Schrijf gewoon zoals je normaal zou schrijven. Je kunt zelfs expliciet aangeven dat je het antwoord in het Nederlands wilt hebben of dat bepaalde Engelse vaktermen juist mogen blijven staan.

Voor sommige heel specifieke vakgebieden kan Engelse terminologie nuttig zijn, maar voor normaal gebruik is er geen enkele reden om je eerst tot krom Engels te laten verleiden omdat je met een computer praat.

ChatGPT past zich aan jouw taal aan. Niet andersom.

Kan ChatGPT mijn eigen schrijfstijl gebruiken?

Tot op zekere hoogte wel. Je kunt voorbeelden van je eigen teksten geven en aangeven welke kenmerken je belangrijk vindt: persoonlijk, direct, zakelijk, luchtig, korte zinnen, humor of juist geen humor.

Maar ik zou ChatGPT niet simpelweg vragen: "Schrijf in mijn stijl."

Vertel liever wat je bedoelt of geef een representatief voorbeeld. En lees het resultaat daarna zelf kritisch terug.

Ik gebruik ChatGPT liever om mijn eigen manier van schrijven te ondersteunen dan te vervangen. Een tekst mag best met hulp van AI ontstaan, maar uiteindelijk wil ik hem nog steeds herkennen als iets dat bij mij past.

Moet ik speciale promptformules leren?

Nee. Er bestaan handige structuren en methodes om prompts op te bouwen en die kunnen zeker helpen. Maar je hoeft geen verzameling magische commando's uit je hoofd te leren om goede resultaten te krijgen.

Als je vier dingen duidelijk kunt maken, ben je meestal al een heel eind:
Wat wil ik?
Waarom wil ik het?
Welke context is belangrijk?
Hoe wil ik het resultaat hebben?

En ontbreekt er informatie? Dan kun je ChatGPT zelfs vragen: "Stel mij eerst de vragen die je nodig hebt om dit goed te kunnen doen."

Dat vind ik een veel nuttiger truc dan proberen de langste prompt ter wereld te schrijven.
Een goede prompt hoeft niet indrukwekkend te zijn. Hij moet ChatGPT vooral duidelijk maken waar je naartoe wilt.

3. Antwoorden en betrouwbaarheid

ChatGPT kan antwoorden geven die verbluffend goed, helder en overtuigend klinken. Maar dat betekent niet automatisch dat ze ook kloppen. Het systeem kan fouten maken, informatie verkeerd combineren, achterlopen op de actualiteit of zelfs bronnen noemen die helemaal niet bestaan.

Dat hoeft geen reden te zijn om ChatGPT niet te gebruiken. Het is wél een reden om te weten wanneer je zelf even verder moet kijken.

Klopt alles wat ChatGPT mij vertelt?

Nee.
ChatGPT is heel goed in het produceren van een aannemelijk antwoord, maar aannemelijk en waar zijn twee verschillende dingen. Het kan feiten verkeerd weergeven, gebeurtenissen door elkaar halen of een conclusie trekken die niet door de feiten wordt ondersteund.

Bij alledaagse vragen hoeft dat niet meteen een probleem te zijn. Maar gaat het om belangrijke feiten, gezondheid, geld, juridische zaken, politiek of andere informatie waarop je beslissingen baseert, dan zou ik altijd controleren.

Hoe belangrijker het antwoord, hoe belangrijker de controle.

Wat is een hallucinatie?

Een hallucinatie is een antwoord waarbij AI informatie presenteert alsof die waar is, terwijl dat niet zo is.

Het vervelende is dat ChatGPT daarbij niet noodzakelijk onzeker klinkt. Een verzonnen naam, datum, onderzoek of gebeurtenis kan met dezelfde stelligheid worden gepresenteerd als correcte informatie.

Dat maakt hallucinaties soms lastig te herkennen. Mijn eenvoudige waarschuwing is daarom:
Zelfverzekerd klinken is geen bewijs van gelijk hebben.

Waarom maakt ChatGPT eigenlijk fouten?

ChatGPT werkt niet zoals een database waarin voor iedere vraag één gecontroleerd antwoord klaarligt. Een taalmodel genereert een antwoord op basis van patronen, context en de informatie waarover het tijdens het gesprek kan beschikken.

Daarbij kan het informatie verkeerd interpreteren of verbanden leggen die logisch klinken maar feitelijk niet kloppen. En soms ligt het ook aan mijn eigen vraag. Een onduidelijke of suggestieve prompt kan ChatGPT een richting opsturen die ik helemaal niet bedoelde.

Bij een vreemd antwoord kijk ik daarom niet alleen naar ChatGPT. Ik kijk ook nog even naar wat ik zelf eigenlijk gevraagd heb.

Kan ChatGPT bronnen verzinnen?

Ja, en dit is een fout waarop je bijzonder alert moet zijn.

Wanneer je zomaar vraagt om boeken, wetenschappelijke artikelen of websites die een bewering ondersteunen, kan ChatGPT soms zeer geloofwaardig klinkende titels, auteurs of publicaties noemen die niet bestaan of niet zeggen wat ChatGPT beweert.

Controleer een belangrijke bron daarom daadwerkelijk. Kun je de publicatie vinden? Bestaat de auteur? Staat de genoemde bewering werkelijk in die bron? Wanneer ChatGPT daadwerkelijk op internet zoekt en bronnen bij het antwoord geeft, kun je die bronnen openen en zelf bekijken.

Een bronvermelding is het begin van de controle, niet het einde ervan.

Is de informatie van ChatGPT altijd actueel?

Nee, daar moet je niet automatisch van uitgaan.

ChatGPT kan bij geschikte vragen actuele informatie op internet opzoeken, maar niet ieder antwoord is automatisch gebaseerd op een actuele zoekopdracht. Bij onderwerpen die snel veranderen maakt dat nogal wat verschil.

Denk aan prijzen, softwareversies, politiek, regelgeving, nieuws, openingstijden of nieuwe functies van een programma.

Ik maak daarom graag expliciet wat ik nodig heb: "Zoek de actuele situatie op en controleer dit met recente bronnen."

En daarna kijk ik nog steeds even naar de datum van die bronnen. Een zoekresultaat uit 2023 is niet ineens actueel omdat ik het vandaag gevonden heb.

Hoe controleer ik of een antwoord klopt?

Dat hoeft helemaal geen wetenschappelijk onderzoek te worden.

Bij belangrijke informatie gebruik ik een paar eenvoudige controles. Ik vraag ChatGPT om bronnen, open de oorspronkelijke bron, vergelijk belangrijke feiten eventueel met een tweede betrouwbare bron en let op data.

Je kunt ChatGPT zelf ook uitdagen: "Welke onderdelen van je antwoord zijn onzeker?"
of: "Welke beweringen in je antwoord zou ik zelf moeten controleren?"

Dat helpt, maar blijft géén onafhankelijke controle. ChatGPT vragen of ChatGPT gelijk heeft, is een beetje alsof je de kok vraagt of zijn eigen soep lekker is.

Soms moet je gewoon ergens anders proeven.

Waarom gaat ChatGPT soms zo gemakkelijk met mij mee?

Dit vind ik persoonlijk een van de interessantere zwakke plekken.

Wanneer ik een vraag stel waarin mijn eigen mening al behoorlijk duidelijk doorklinkt, kan ChatGPT daar gemakkelijk in meegaan. Het bevestigt mijn redenering, bouwt erop voort en vertelt me soms keurig waarom mijn idee zo verstandig is. Maar daar heb ik niet altijd behoefte aan.

Ik wil ook gewoon ongelijk kunnen krijgen. Meeloperij vind ik niks. Daarom vraag ik regelmatig expliciet om tegenspraak: "Ga niet automatisch met mijn redenering mee. Waar zit ik mogelijk fout?"
Of: "Geef de sterkste argumenten tegen mijn standpunt."

Dat levert vaak een veel interessanter gesprek op.

Wanneer kan ik ChatGPT wél gewoon vertrouwen?

Ik zou het woord vertrouwen hier voorzichtig gebruiken.

Voor brainstormen, het structureren van gedachten, taal verbeteren, alternatieven bedenken of een eerste opzet maken, hoef ik echt niet achter iedere zin met een vergrootglas aan te gaan.

Anders wordt werken met ChatGPT behoorlijk vermoeiend. Het gaat erom dat je leert herkennen wanneer juistheid ertoe doet.
- Een verkeerd idee voor een titel? Geen ramp.
- Een verkeerde datum in een historisch artikel? Controleren.
- Een verzonnen medische conclusie? Absoluut niet op vertrouwen.

Gebruik ChatGPT met vertrouwen in wat het kan, maar nooit met blind vertrouwen in wat het zegt.

En nog één ontdekking waar ik enthousiast over ben

Hoe beter ik leer vertellen wat ik wil, hoe minder het voelt alsof ik een machine een opdracht geef — en hoe meer het een echt gesprek wordt.

4. Tekst, afbeeldingen en bestanden

ChatGPT is al lang niet meer alleen een tekstvak waarin je een vraag typt en een antwoord terugkrijgt. Je kunt teksten laten verbeteren, documenten bespreken, afbeeldingen laten analyseren en nieuwe beelden maken. Ook bestanden met gegevens kunnen een uitgangspunt voor een gesprek zijn.

Juist daardoor wordt ChatGPT voor mij interessant als gereedschap: tekst, beeld en informatie kunnen binnen hetzelfde gesprek bij elkaar komen.

Kan ChatGPT teksten voor mij schrijven?

Ja. Je kunt ChatGPT bijvoorbeeld gebruiken voor een eerste opzet van een e-mail, blog, verslag, samenvatting, verhaal of webtekst.

Maar ik vind ‘Schrijf een tekst over onderwerp X’ meestal pas het begin. Vertel voor wie je schrijft, wat je wilt bereiken, welke toon je zoekt en wat er beslist wel of niet in moet.
Daarna begint het belangrijkste werk: lezen, reageren en aanpassen.

Ik zie een door ChatGPT geschreven tekst daarom liever als materiaal waarmee ik verder werk dan als een kant-en-klaar eindproduct.

Kan ChatGPT een tekst verbeteren zonder alles te herschrijven?

Ja, en dit vind ik zelf een van de nuttigste toepassingen.

Je kunt bijvoorbeeld zeggen: "Controleer deze tekst op spelling en grammatica, maar verander mijn formuleringen alleen als dat echt nodig is."
Of: "Maak deze tekst iets duidelijker en korter, maar behoud mijn persoonlijke schrijfstijl."

Hoe preciezer je aangeeft wat wel en niet veranderd mag worden, hoe kleiner de kans dat je eigen tekst ineens klinkt alsof hij door iemand anders is geschreven.

Vraag eventueel achteraf welke wijzigingen ChatGPT heeft aangebracht en waarom.

Kan ik een PDF of ander document uploaden?

Ja. Je kunt ondersteunde documenten aan een gesprek toevoegen en ChatGPT vragen om met de inhoud te werken.

Je kunt bijvoorbeeld vragen: "Vat dit document samen in tien punten."

Maar interessanter wordt het wanneer je gerichte vragen stelt: "Wat staat in dit document over privacy?” of: "Vergelijk hoofdstuk 2 en hoofdstuk 5 en geef aan waar ze elkaar tegenspreken."

Bij lange of belangrijke documenten blijf ik wel controleren of het antwoord daadwerkelijk uit het document volgt. Een bestand uploaden maakt ChatGPT niet automatisch onfeilbaar.

Kan ChatGPT afbeeldingen en foto's bekijken?

Ja. Je kunt een afbeelding uploaden en daar vragen over stellen.

Dat kan praktisch zijn bij bijvoorbeeld een screenshot van software, een grafiek, een ontwerp, een foto of een pagina van je website. Je kunt vragen wat erop staat, waar iets mogelijk misgaat of welke verbeteringen mogelijk zijn.

Zelf gebruik ik screenshots bijvoorbeeld graag wanneer uitleggen met woorden omslachtiger wordt. Soms zegt één afbeelding tegen ChatGPT meer dan een halve pagina uitleg.

Kan ChatGPT gegevens uit bestanden analyseren?

Ja. Afhankelijk van het bestand en de beschikbare functies kan ChatGPT bijvoorbeeld werken met tabellen, CSV-bestanden en spreadsheets.

Je kunt vragen om gegevens samen te vatten, verschillen te zoeken, berekeningen uit te voeren of patronen zichtbaar te maken.

Een nuttige opdracht kan bijvoorbeeld zijn: "Bekijk deze tabel en vertel me eerst welke opvallende patronen je ziet. Trek nog geen conclusies die niet uit de gegevens zelf volgen."

Dat laatste is belangrijk. Een mooie analyse kan overtuigend klinken, maar je wilt nog steeds weten waar de conclusie vandaan komt.

Kan ChatGPT meerdere bestanden tegelijk gebruiken?

Dat kan in veel situaties. Daardoor kun je bijvoorbeeld twee documenten vergelijken of informatie uit verschillende bestanden bij elkaar brengen.

Je zou kunnen vragen: "Vergelijk deze twee versies en geef alleen de inhoudelijke verschillen aan."
Of: "Gebruik document A als achtergrondinformatie en controleer document B daarop."

Geef daarbij duidelijk aan welke rol ieder bestand heeft. Zeker bij meerdere documenten voorkomt dat een hoop verwarring.

Kan ChatGPT ook afbeeldingen voor mij maken?

Ja. Je kunt in ChatGPT beschrijven welk beeld je wilt maken en dat vervolgens laten genereren. Daarna kun je vaak verder werken door aanpassingen te vragen.

Je hoeft daarvoor niet meteen een enorme beeldprompt te schrijven. Begin bijvoorbeeld met: "Maak een fotorealistische liggende afbeelding van een oudere vrouw die in een rustige bibliotheek met een laptop werkt. Natuurlijk daglicht, geloofwaardige omgeving, geen tekst in beeld."

Vervolgens kun je reageren: "Maak de omgeving wat minder modern en plaats haar dichter bij een raam."

Beeld maken werkt daarmee eigenlijk net als tekst: beginnen, bekijken, reageren en verfijnen.

Kan ik een bestaande afbeelding laten aanpassen?

Ja, bij geschikte afbeeldingen en beschikbare bewerkingsmogelijkheden kun je ChatGPT vragen een bestaande afbeelding te veranderen.

Bijvoorbeeld een voorwerp verwijderen, een element toevoegen, de sfeer aanpassen of een andere visuele stijl proberen. Maar wees precies over wat hetzelfde moet blijven: "Laat de compositie en alle andere onderdelen exact hetzelfde en verander alleen de achtergrond."

Dat geeft het systeem veel meer houvast dan alleen ‘maak deze beter’.

Bij nauwkeurige beeldbewerking blijft controleren belangrijk. AI heeft soms een nogal creatieve opvatting van het begrip ‘verander verder helemaal niets’. 😉

Moet ik opletten met wat ik upload?

Absoluut.

Een bestand kunnen uploaden betekent niet dat ieder bestand ook verstandig is om te uploaden. Denk na voordat je documenten met persoonlijke, financiële, medische, vertrouwelijke of andere gevoelige informatie deelt.

Bij twijfel kun je gegevens eerst verwijderen of anonimiseren.

Tekst, foto's en bestanden maken ChatGPT veel krachtiger. Maar hoe meer informatie je geeft, hoe belangrijker het wordt om bewust te kiezen wát je geeft.

5. Geheugen, chats en personalisatie

Hoe langer je ChatGPT gebruikt, hoe prettiger het is als je niet telkens opnieuw hoeft uit te leggen wie je bent, hoe je graag werkt of waar je mee bezig bent. Daarvoor gebruikt ChatGPT onder andere geheugen, eerdere gesprekken en Projects.

Maar er is een belangrijk onderscheid: ChatGPT onthoudt niet simpelweg ieder woord dat je ooit hebt geschreven. Je kunt bovendien zelf beheren wat wordt onthouden en wat niet.

Wat is Memory in ChatGPT?

Memory — of geheugen — zorgt ervoor dat ChatGPT informatie uit eerdere interacties kan gebruiken om volgende gesprekken persoonlijker en relevanter te maken.

Dat kunnen bijvoorbeeld voorkeuren, interesses of andere gegevens zijn die nuttig zijn om later opnieuw te gebruiken. Daardoor hoef je niet bij ieder nieuw gesprek helemaal vanaf nul te beginnen.

Je beheert dit via Instellingen → Personalisatie → Geheugen. Daar kun je het geheugen ook uitschakelen.

Onthoudt ChatGPT alles wat ik vertel?

Nee. Dat is een belangrijk misverstand.

ChatGPT hoeft niet ieder detail uit al je eerdere gesprekken te onthouden. Er is bovendien verschil tussen informatie die als herinnering wordt bijgehouden en informatie uit je eerdere chatgeschiedenis die als context kan worden gebruikt.

Wil je dat iets echt belangrijk blijft, dan kun je dat expliciet aangeven. Je kunt bijvoorbeeld zeggen: "Onthoud dat ik bij teksten liever gewone Nederlandse taal gebruik en niet te veel vakjargon."

Dat kan dan in volgende gesprekken worden meegenomen.

Kan ik vragen wat ChatGPT over mij onthoudt?

Ja, en dat raad ik zelfs aan om af en toe te doen.

Je kunt gewoon vragen: "Wat weet of onthoud je op dit moment over mij?"

Daarnaast kun je via de instellingen je geheugen bekijken en beheren. Het geheugenoverzicht geeft de belangrijkste informatie weer, al hoeft dat overzicht niet letterlijk iedere context te tonen die bij personalisatie een rol kan spelen.

Dat vind ik eigenlijk een goede gewoonte: als een systeem informatie over mij gebruikt, wil ik zo nu en dan ook weten welke informatie dat is.

Kan ik ChatGPT iets laten vergeten?

Ja. Je kunt ChatGPT vragen bepaalde informatie te vergeten en je kunt herinneringen via de geheugeninstellingen beheren of verwijderen. Wil je iets volledig verwijderen, dan is alleen de betreffende chat wissen niet altijd voldoende. Een opgeslagen herinnering en de chat waarin je die informatie hebt gedeeld, kunnen afzonderlijk bestaan. Voor volledige verwijdering moet je daarom beide verwijderen.

Dat onderscheid is belangrijk: een gesprek verwijderen is niet automatisch hetzelfde als een herinnering verwijderen.

Begint een nieuwe chat helemaal opnieuw?

Niet noodzakelijk. Een nieuwe chat begint weliswaar als een nieuw gesprek, maar wanneer geheugen en het raadplegen van eerdere chatgeschiedenis zijn ingeschakeld, kan ChatGPT relevante informatie uit eerdere interacties gebruiken.

Je hoeft dus niet iedere nieuwe chat te beginnen met je complete levensverhaal.
Maar de context van het gesprek zelf begint natuurlijk wel opnieuw. Werk je langere tijd aan één onderwerp, dan kan het daarom praktischer zijn om gesprekken en bestanden bij elkaar te houden.

En daarvoor zijn Projects erg handig.

Wat is een Project in ChatGPT?

Een Project is een aparte werkruimte waarin je alles rond één onderwerp kunt verzamelen: gesprekken, bestanden en projectspecifieke instructies.

Werk je bijvoorbeeld maanden aan een website, boek, onderzoek of kennisgids, dan hoef je niet tientallen losse chats bij elkaar te zoeken. Binnen een Project kan ChatGPT context uit het project gebruiken om beter te begrijpen waarmee je bezig bent.
Voor grotere werkzaamheden vind ik dat veel logischer dan alles in één eindeloos gesprek proppen.

Eén onderwerp → één Project → meerdere gesprekken.

Onthoudt ChatGPT binnen een Project wat we eerder hebben gedaan?

Ja. Projects hebben ingebouwd projectgeheugen en kunnen context gebruiken uit chats en bestanden binnen het project. Daardoor kun je in een nieuwe chat binnen dat Project verder werken zonder iedere keer alle achtergrond opnieuw te geven.

Bij nieuwe Projects kun je bovendien kiezen voor projectgebonden geheugen. Dan blijft de gebruikte context binnen dat Project: chats kunnen andere gesprekken uit hetzelfde Project gebruiken, maar niet gesprekken erbuiten.

Dat is vooral handig wanneer je verschillende grote onderwerpen netjes van elkaar gescheiden wilt houden.

Kan ik een bestaande chat naar een Project verplaatsen?

Ja. Bestaande geschikte gesprekken kun je naar een Project verplaatsen. Daarna neemt die chat de instructies en bestandscontext van dat Project over. Niet ieder type chat kan worden verplaatst, maar voor gewone gesprekken is dit een handige manier om achteraf orde te scheppen.

Dat betekent dat je niet vooraf een perfect systeem hoeft te bedenken.

Begin gewoon. Wordt een onderwerp groter? Maak er een Project van en breng je relevante gesprekken daar samen.

En als ik helemaal niet wil dat een gesprek wordt onthouden?

Dan kun je een Tijdelijke chat gebruiken. Zo'n gesprek gebruikt geen bestaande herinneringen en maakt ook geen nieuwe herinneringen aan.

Dat kan handig zijn voor een eenmalige vraag waarvan je niet wilt dat die later onderdeel wordt van de personalisatie.

Voor mij zit daar eigenlijk de belangrijkste boodschap van dit hele FAQ-blok: Geheugen is vooral handig wanneer jij bepaalt wat ChatGPT over langere tijd van je mag meenemen.

En juist wanneer je ChatGPT steeds intensiever gebruikt, wordt dat verschil tussen een losse chat, persoonlijk geheugen en een Project steeds belangrijker.

6. Privacy en veiligheid

ChatGPT wordt nuttiger naarmate je meer context geeft. Maar juist daar zit ook een valkuil: niet alles wat ChatGPT kán gebruiken, hoef je ook met ChatGPT te delen.

Een tekst zonder namen, een vakantievraag of een stuk HTML is iets anders dan een medisch dossier, belastingaangifte of document met wachtwoorden en persoonsgegevens. Mijn uitgangspunt is daarom eenvoudig: denk vóór het uploaden even na of ChatGPT die informatie werkelijk nodig heeft

Is wat ik met ChatGPT bespreek privé?

Je gesprekken zijn gekoppeld aan je gebruik van ChatGPT en zijn niet openbaar voor andere gebruikers. Maar dat betekent niet dat je ChatGPT moet behandelen alsof het een afgesloten kluis op je eigen computer is.

OpenAI biedt instellingen waarmee je invloed hebt op hoe je gegevens worden gebruikt. Welke mogelijkheden beschikbaar zijn, kan bovendien afhangen van je account en abonnement.

Mijn praktische regel is daarom: Deel niets waarvan je later zou denken: dat had ik eigenlijk liever niet naar een online dienst gestuurd.

Kan ik persoonlijke gegevens met ChatGPT delen?

Dat kan, maar vraag jezelf eerst af of die gegevens werkelijk nodig zijn.
Voor veel opdrachten hoeft ChatGPT helemaal niet te weten hoe iemand heet, waar iemand woont, wat een rekeningnummer is of welke andere identificerende gegevens in een document staan.

Wil je bijvoorbeeld hulp bij een brief, vervang dan waar mogelijk:
Jan Jansen → [NAAM]
Straatnaam 12 → [ADRES]
06-12345678 → [TELEFOONNUMMER]

ChatGPT kan de tekst dan nog steeds beoordelen zonder dat je onnodig persoonsgegevens deelt.

Kan ik vertrouwelijke documenten uploaden?

Technisch kan ChatGPT met allerlei documenten werken, maar kunnen uploaden is niet hetzelfde als verstandig uploaden.

Bij contracten, financiële stukken, bedrijfsdocumenten, medische gegevens of andere vertrouwelijke informatie zou ik eerst kijken wat ChatGPT daadwerkelijk nodig heeft.
Misschien is één relevante passage voldoende. Of kun je namen, adressen, nummers en andere gevoelige gegevens verwijderen.

Upload liever te weinig en voeg later iets toe dan gedachteloos het complete dossier.

Kan ik wachtwoorden, pincodes of API-sleutels aan ChatGPT geven?

Dat zou ik niet doen. Wachtwoorden, pincodes, herstelcodes, geheime API-sleutels en andere toegangsgegevens horen niet thuis in een normaal ChatGPT-gesprek.

Heb je bijvoorbeeld hulp nodig met programmeercode waarin een API-key staat, vervang die dan eerst:
sk-werkelijke-geheime-sleutel
wordt bijvoorbeeld
JOUW_API_KEY

Voor de uitleg maakt dat vrijwel nooit verschil.

Worden mijn gesprekken gebruikt om AI-modellen te verbeteren?

Bij persoonlijke ChatGPT-accounts kun je via Data Controls bepalen of nieuwe gesprekken mogen worden gebruikt om OpenAI-modellen te helpen verbeteren. Zet je Improve the model for everyone uit, dan blijven gesprekken wel in je chatgeschiedenis staan, maar worden nieuwe gesprekken niet voor dat doel gebruikt.

De precieze werking kan per product of accounttype verschillen. Daarom zou ik in de FAQ niet doen alsof één instelling voor iedere gebruiker hetzelfde werkt.

Mijn advies: bekijk deze instellingen zelf eens in plaats van alleen de standaardinstellingen te laten staan.

Wat is een Tijdelijke chat en wanneer gebruik ik die?

Een Temporary Chat is handig wanneer je een gesprek niet in je geschiedenis wilt laten verschijnen en niet wilt dat ChatGPT er herinneringen uit maakt. Tijdelijke chats worden volgens OpenAI ook niet gebruikt om modellen te verbeteren, al kan OpenAI om veiligheidsredenen nog maximaal 30 dagen een kopie bewaren.

Dat maakt zo'n chat bijvoorbeeld geschikt voor een eenmalig onderwerp waarvan je niet wilt dat het onderdeel wordt van je normale ChatGPT-context.

Maar ook hier geldt: tijdelijk betekent niet dat je er ineens wachtwoorden of andere geheimen in moet stoppen.

Wat heeft Memory met mijn privacy te maken?

Wanneer Memory is ingeschakeld, kan ChatGPT bepaalde informatie bewaren om toekomstige gesprekken persoonlijker te maken. Dat is handig, maar het betekent ook dat je bewust moet zijn van wat je laat onthouden.

Je kunt vragen: "Wat onthoud je over mij?"
Je kunt herinneringen verwijderen, geheugen uitschakelen en ChatGPT vragen iets te vergeten. Zoals we in het vorige blok zagen, kunnen opgeslagen herinneringen en je chatgeschiedenis afzonderlijk worden beheerd.

Mijn advies is simpel: kijk af en toe wat er wordt onthouden.

Welke privacy-instellingen zou ik zelf eens bekijken?

Ik zou in ieder geval eens naar Settings → Data Controls en Settings → Personalization kijken. Daar vind je instellingen rond onder meer het gebruik van gesprekken voor modelverbetering en geheugen. OpenAI biedt daarnaast mogelijkheden om gegevens te exporteren of je account en gegevens te verwijderen.

Je hoeft niet overal bang voor te zijn of alles uit te schakelen. Het gaat erom dat je weet dat deze keuzes bestaan.

Privacy begint niet bij de instelling die OpenAI voor je kiest, maar bij de instelling die je zelf bewust kiest.

Moet ik dan voorzichtig worden met alles wat ik aan ChatGPT vertel?

Voorzichtig: ja. Krampachtig: nee.

Als ik ChatGPT vraag een blogtekst te verbeteren of ideeën te bedenken, ga ik echt niet eerst met een zwarte stift door iedere alinea heen. Dat zou het hulpmiddel behoorlijk onpraktisch maken.

Het gaat om gezond onderscheid maken.
Een idee voor een artikel? Prima.
Een vakantieschema? Meestal geen probleem.
Een tekst met enkele persoonsgegevens? Eerst even anonimiseren.
Wachtwoorden en toegangscodes? Niet invoeren.
Een vertrouwelijk dossier? Eerst heel goed nadenken.

Geef ChatGPT genoeg informatie om je te helpen — maar niet automatisch alles wat je weet.

Alles op een rij

7. ChatGPT in de praktijk

Je kunt lang praten over modellen, prompts en instellingen, maar uiteindelijk wordt ChatGPT pas interessant wanneer je er iets mee gaat doen. En dat hoeft helemaal geen groot AI-project te zijn.

De ene keer gebruik ik ChatGPT een paar minuten om een zin beter te formuleren. Een andere keer groeit een gesprek uit tot een websiteonderdeel, programmeerproject of compleet creatief concept. Juist die breedte maakt ChatGPT voor mij zo bruikbaar

Kan ik ChatGPT gebruiken om te schrijven?

Zeker. Schrijven is waarschijnlijk een van de meest voor de hand liggende toepassingen.
Je kunt ChatGPT gebruiken om ideeën te verzamelen, een opzet te maken, een titel te bedenken, een tekst te verbeteren of kritisch naar een bestaande tekst te laten kijken.

Maar ik vind het belangrijk dat de tekst van mij blijft. Daarom werk ik liever samen met ChatGPT dan dat ik alleen zeg: "Schrijf een blog over kunstmatige intelligentie."
Veel interessanter is: "Dit is mijn idee. Welke invalshoeken zie jij en wat ontbreekt er nog?"

Daarna ga ik schrijven, reageren, schrappen en opnieuw formuleren.
AI kan meeschrijven. De bedoeling van het verhaal moet van mij komen.

Kan ChatGPT helpen bij onderzoek?

Ja, maar hier komt meteen het eerdere blok over betrouwbaarheid om de hoek kijken.
ChatGPT is uitstekend om een onderwerp te verkennen, begrippen uit te leggen, vragen te bedenken, informatie te ordenen en verschillende invalshoeken naast elkaar te zetten.

Voor actuele of feitelijke informatie kan ik ChatGPT ook vragen op internet te zoeken en bronnen te gebruiken.
Maar bij onderzoek geldt voor mij: ChatGPT helpt mij zoeken, begrijpen en ordenen. Het ontslaat mij niet van controleren.

Vooral belangrijke feiten en conclusies wil ik uiteindelijk kunnen terugvoeren naar betrouwbare oorspronkelijke bronnen.

Kan ChatGPT mij helpen met mijn website?

Absoluut. En dat hoeft niet alleen om programmeercode te gaan.

Je kunt een screenshot van een pagina laten bekijken, vragen stellen over navigatie, teksten verbeteren, ideeën voor een nieuwe pagina uitwerken, een sitestructuur bespreken of HTML en CSS laten controleren.

Zelf gebruik ik ChatGPT ook om mee te denken tijdens het bouwen van mijn website. Soms gaat het over een technisch probleem, maar minstens zo vaak over vragen als: "Is deze pagina logisch opgebouwd?"
of: "Ik heb hier vier blokken. Wat mist er nog?"

Dat vind ik misschien wel de grootste winst: techniek, inhoud en vormgeving kunnen binnen hetzelfde gesprek samenkomen.

Kan ik met ChatGPT programmeren als ik geen professionele programmeur ben?

Ja, maar enige nieuwsgierigheid en de bereidheid om te begrijpen wat er gebeurt helpen enorm. ChatGPT kan code schrijven, bestaande code uitleggen, fouten zoeken en stap voor stap helpen bij het bouwen van een toepassing.

Ik ben zelf door het werken met ChatGPT en Codex zelfs opnieuw met programmeren in aanraking gekomen. Bij het ontwikkelen van TonGPT ging het niet om één magische opdracht waarna alles klaar was. Het was bouwen, testen, foutmeldingen bekijken, aanpassen en opnieuw proberen. En soms gewoon ontdekken:
Nou, dát werkte dus niet.
Ook dat hoort bij programmeren.

AI verlaagt de drempel om te programmeren, maar nadenken blijft gelukkig verplicht.

Kan ik ChatGPT gebruiken om iets nieuws te leren?

Dit vind ik een van de sterkste toepassingen. Je kunt ChatGPT vragen iets op jouw niveau uit te leggen en daarna onmiddellijk doorvragen wanneer je iets niet begrijpt.
Bijvoorbeeld: "Leg CSS Grid uit alsof ik er nog nooit mee gewerkt heb."
En daarna: "Dat snap ik. Maar wat is dan precies het verschil met Flexbox?"
Of: "Geef me een kleine oefening waarmee ik dit zelf kan proberen."

Daarmee ontstaat iets wat een boek of cursus moeilijker kan: de uitleg past zich tijdens het leren aan jouw vragen aan.

Pas wel op dat je niet alleen antwoorden kopieert. Laat ChatGPT je helpen iets te begrijpen, niet alleen iets voor je oplossen.

Kan ChatGPT helpen bij creatieve projecten?

Heel goed zelfs. Een creatief proces begint lang niet altijd met een duidelijk plan. Soms is er alleen een vaag idee, een woord, een beeld of het gevoel dat hier iets in zit.

Juist dan gebruik ik ChatGPT graag om mogelijkheden te onderzoeken. We kunnen een idee uit elkaar trekken, namen bedenken, categorieën ontwikkelen, verbanden zoeken en vervolgens weer dingen weggooien.

Mijn Neural Garden is daar een mooi voorbeeld van. Het begon als een idee rond kunstmatige intelligentie en een digitale flora. In gesprekken met ChatGPT werd het concept verder ontwikkeld, ontstonden categorieën en werden prompts gebouwd die vervolgens in Midjourney visueel werden uitgewerkt.

Daar werd ChatGPT geen eindstation, maar een onderdeel van het creatieve proces.

Kunnen ChatGPT en Midjourney samen worden gebruikt?

Ja, en voor beeldprojecten vind ik die combinatie bijzonder sterk. ChatGPT gebruik ik vooral voor het denken en formuleren. Wat wil ik eigenlijk zien? Welke sfeer zoek ik? Welke beeldtaal past daarbij? Welke variaties kunnen interessant zijn?

Daaruit kan een prompt voor Midjourney ontstaan. Vervolgens genereer ik beelden in Midjourney, bekijk de resultaten en ga eventueel terug naar ChatGPT:
Dit is wat eruit kwam. Het is te technisch en te koud. Hoe kunnen we de prompt aanpassen zodat het organischer wordt?

Zo krijg je geen rechte lijn van prompt naar afbeelding, maar een kringetje:
idee → ChatGPT → prompt → Midjourney → beeld → beoordelen → aanpassen → opnieuw. En juist dat opnieuw beginnen levert nogal eens het interessantste resultaat op.

Waar gebruik jij ChatGPT zelf voor?

Eigenlijk voor veel meer dan ik aanvankelijk had verwacht. Ik gebruik het bij blogs en verhalen, mijn website, kennisgidsen, onderzoek, programmeren, beeldideeën, Midjourney-prompts en het ontwikkelen van nieuwe projecten.

Soms is het gebruik bijna onzichtbaar. Dan vraag ik alleen of een alinea duidelijk genoeg is of laat ik drie alternatieve titels bedenken. Andere keren wordt het veel groter. Bij TonGPT werkte ik met AI aan een eigen toepassing. Bij Neural Garden hielp ChatGPT vanaf het concept en de structuur tot het ontwikkelen van prompts waarmee ik in Midjourney verderging.

Dat verschil vind ik belangrijk om te laten zien.
Soms gebruik ik ChatGPT vijf minuten om een gedachte scherper te krijgen. Soms werken we dagen aan iets dat uiteindelijk een compleet project wordt.

Moet ik ChatGPT eigenlijk overal voor gebruiken?

Nee. En als het goed is, ga je vanzelf ontdekken wanneer het niets toevoegt.
Sommige dingen kan ik sneller zelf. Voor andere dingen wil ik juist helemaal geen AI gebruiken. En soms wil ik gewoon eerst zelf wat aanklooien voordat er een digitale betweter naast me komt zitten. Dat hoort er ook bij.

De kunst is volgens mij niet om voor iedere bezigheid een toepassing van ChatGPT te verzinnen. De kunst is ontdekken waar het jou daadwerkelijk verder helpt.

ChatGPT is voor mij geen doel op zich. Het is gereedschap waarmee ik meer kan doen met wat ik al weet, kan en nog wil ontdekken.

8. Problemen herkennen en oplossen

Soms doet ChatGPT precies wat je bedoelt. En soms lees je een antwoord en denk je: hoe zijn we hier in hemelsnaam terechtgekomen?

Een opdracht wordt verkeerd begrepen, een gesprek blijft in dezelfde richting hangen of ChatGPT probeert een fout te herstellen en maakt er vrolijk twee nieuwe bij. Dat hoort bij het werken met AI.

Het goede nieuws: je hoeft zo'n gesprek niet eindeloos te redden. Vaak helpt duidelijk corrigeren, teruggaan naar het oorspronkelijke doel of gewoon opnieuw beginnen.

Wat doe ik als ChatGPT mijn opdracht verkeerd begrijpt?

Begin niet meteen met een compleet nieuwe prompt. Vertel eerst wat er verkeerd is begrepen.

Bijvoorbeeld: "Nee, ik bedoel niet dat je de tekst moet herschrijven. Ik wil alleen dat je aangeeft welke alinea's onduidelijk zijn."

Dat werkt vaak beter dan dezelfde opdracht opnieuw formuleren zonder uit te leggen wat er misging. Soms blijkt daarbij trouwens dat mijn eigen vraag minder duidelijk was dan ik dacht. ChatGPT kan veel, maar gedachten lezen staat nog niet betrouwbaar op de lijst.

Corrigeren is een normaal onderdeel van het gesprek.

Waarom blijft ChatGPT soms steeds hetzelfde antwoord geven?

Dat gebeurt nogal eens wanneer een gesprek een bepaalde richting heeft gekregen. Je corrigeert het antwoord, maar de volgende versie lijkt verdacht veel op de vorige. Dan helpt ‘probeer nog eens’ meestal niet.

Wees specifieker: "Je gebruikt opnieuw dezelfde opbouw. Laat die volledig los en bedenk drie wezenlijk verschillende benaderingen."
Of: "Begin opnieuw zonder je vorige antwoord als uitgangspunt te nemen."

Je kunt ChatGPT ook vragen eerst alleen alternatieven te bedenken en pas daarna één daarvan uit te werken.
Vraag niet alleen om een nieuw antwoord, maar om een nieuwe denkrichting.

Wanneer kan ik beter een nieuwe chat beginnen?

Eerder dan je misschien denkt. Een lang gesprek bevat steeds meer context. Dat is meestal handig, maar soms wordt die geschiedenis juist ballast. Oude aanwijzingen, eerdere versies en correcties kunnen door elkaar gaan lopen.

Wanneer ik merk dat ik vooral bezig ben ChatGPT uit te leggen wat het niet meer moet doen, begin ik liever opnieuw. Ik neem dan alleen mee wat nog relevant is: "We beginnen opnieuw. Dit is het doel, dit hebben we al besloten en hiermee wil ik nu verder."

Een nieuwe chat is geen mislukking. Soms is het gewoon de snelste resetknop.

ChatGPT blijft een fout herhalen. Wat kan ik doen?

Zeg niet alleen dát iets fout is, maar wijs zo precies mogelijk aan waar de fout zit.

Bijvoorbeeld: "In de derde alinea schrijf je dat X in 2025 gebeurde. Dat moet 2024 zijn. Pas alleen dat feit aan en laat de rest ongewijzigd."

Bij code kun je de foutmelding geven. Bij een afbeelding kun je precies aanwijzen welk element verkeerd is. Bij een tekst kun je de betreffende zin citeren. En controleer daarna opnieuw.

Een AI die één fout heeft hersteld, heeft namelijk geen diploma ontvangen waarop staat dat de rest nu automatisch klopt.

Wat als ChatGPT iets verandert wat juist hetzelfde moest blijven?

Dat is een bekende frustratie, vooral bij tekst- en beeldbewerking. Je vraagt één wijziging en ontdekt vervolgens dat ChatGPT enthousiast nog drie andere dingen heeft aangepakt.

Maak daarom expliciet onderscheid tussen wat moet veranderen en wat moet blijven:
Verander alleen de titel. De tekst, volgorde, formulering en opmaak moeten exact hetzelfde blijven.

Bij belangrijke wijzigingen is het verstandig het resultaat met het origineel te vergelijken. En soms moet je accepteren dat een AI-opdracht minder geschikt is voor chirurgische precisie dan je zou willen.

Wat doe ik als een gesprek helemaal vastloopt?

Stop dan met kleine reparaties.

Vraag ChatGPT eventueel eerst: "Vat in vijf punten samen wat volgens jou mijn oorspronkelijke doel is en welke keuzes we inmiddels hebben gemaakt."

Daaraan zie je vaak meteen waar het gesprek ontspoord is. Klopt de samenvatting? Dan kun je vanaf daar verder. Klopt hij niet? Dan zou ik niet nog twintig berichten besteden aan herstelwerk. Pak de bruikbare informatie, open een nieuwe chat en begin schoon.

Je hoeft een slecht gesprek niet te redden omdat je er al veel tijd in hebt gestoken.

Kan ik ChatGPT vragen zijn eigen antwoord te controleren?

Ja, en dat kan nuttig zijn.

Bijvoorbeeld: "Controleer je vorige antwoord op tegenstrijdigheden, aannames en mogelijke feitelijke fouten."
Of: "Bekijk je oplossing alsof je er kritisch bezwaar tegen moet maken. Welke zwakke plekken zie je?"

Dat kan problemen zichtbaar maken die in het eerste antwoord niet werden genoemd.
Maar er zit een grens aan: ChatGPT dat zijn eigen antwoord controleert is nog steeds ChatGPT dat ChatGPT controleert.

Voor belangrijke feiten blijft een onafhankelijke bron dus nodig.

Wat moet ik doen met foutmeldingen bij programmeren?

Niet in paniek raken en vooral de foutmelding niet alleen samenvatten met ‘het werkt niet’.
Geef ChatGPT de exacte foutmelding, relevante code en vertel wat je probeerde te bereiken. 

Vraag vervolgens eerst om een verklaring voordat je meteen nieuwe code laat maken: "Leg eerst uit wat deze foutmelding betekent en waar het waarschijnlijk misgaat. Geef daarna pas een oplossing."

Dat vind ik zelf belangrijk. Als ChatGPT alleen iedere fout oplost door nieuwe code over de oude heen te gooien, heb je voor je het weet digitale lasagne. Juist fouten zijn een kans om te begrijpen waarom iets niet werkt.

Hoe voorkom ik dat ik eindeloos blijf corrigeren?

Door op tijd te beslissen dat iets goed genoeg is — of dat de gekozen aanpak gewoon niet werkt. ChatGPT maakt het verleidelijk om altijd nóg een versie te vragen:
iets korter... iets warmer... toch weer wat langer... minder formeel... misschien de eerste versie maar weer...

Op een gegeven moment ben je geen tekst meer aan het verbeteren maar rondjes aan het lopen. Mijn regel zou zijn: na een paar mislukte correcties niet automatisch verder corrigeren. Kijk opnieuw naar het doel, verander de aanpak of begin opnieuw.

Als ChatGPT vastloopt, hoef jij niet mee vast te lopen. Corrigeer, verander van richting of begin opnieuw.

9. De belangrijkste vraag

Waarvoor wil ik ChatGPT eigenlijk gebruiken?

Dat is misschien wel de belangrijkste vraag van deze hele FAQ. Niet: wat kan ChatGPT allemaal? Maar: wat wil ík ermee bereiken?

Je kunt ChatGPT gebruiken om een tekst te schrijven of verbeteren, iets ingewikkelds te laten uitleggen, ideeën te bedenken, informatie te onderzoeken, een reis voor te bereiden, te leren programmeren of gewoon om samen een gedachte verder uit te werken. De mogelijkheden zijn bijna eindeloos — en juist daardoor kun je gemakkelijk verdwalen.

Mijn advies is daarom simpel: begin niet bij ChatGPT, maar bij jezelf. Neem iets waar je werkelijk mee bezig bent en kijk hoe ChatGPT daarbij kan helpen. Stel een vraag, bekijk het antwoord, reageer erop en stuur bij.

Soms heb je na vijf minuten precies wat je nodig had. Soms ontstaat uit zo'n eerste vraag een gesprek dat dagen duurt en uiteindelijk een compleet project oplevert.

ChatGPT wordt pas echt interessant wanneer je niet meer vraagt wat het kan, maar ontdekt wat jij ermee kunt doen.

   Vorig pagina
   Terug naar kenniscentrum    Volgende pagina

GROEIEN

Hoe groeit deze ChatGPT kennisgids?

ChatGPT ontwikkelt zich voortdurend. Daarom groeit ook dit kenniscentrum stap voor stap. Nieuwe hoofdstukken, praktijkervaringen en artikelen voeg ik regelmatig toe.

📘 Kennisgids

📰 Artikelen

🎨 Voorbeelden

⬇ Downloadcentrum

❓ Veelgestelde vragen

Laatste update 12-07-2026

   Vorig pagina
   Terug naar kenniscentrum    Volgende pagina

Waar reizen, AI en verbeelding samenkomen in verhalen, beelden en digitale experimenten.

Nieuwsgierig blijven is misschien wel de mooiste reis die je kunt maken. Bedankt dat je een stukje met mij meereist.

© Alle rechten voorbehouden, © 2026

☕ Steun mijn creatieve werk